Xứ Crete thời bấy giờ là một đế chế không ai dám nhìn thẳng vào mắt. Thiện chiến, to mồm, và có thói quen nhìn đâu cũng thấy lãnh thổ của mình. Đến cả Athens, một trong những thành bang hùng mạnh nhất Hy Lạp, cũng phải cúi đầu cống nạp hàng năm: bảy trai xinh cùng bảy gái đẹp chưa từng biết mùi vị của hoan ái, dân Tàu cùng dân Ta gọi là đồng nam đồng nữ.
Mười bốn người trẻ tuổi, năm này qua năm khác, bị tống thẳng vào mê cung để làm thức ăn cho một con quái vật. Câu chuyện này bắt đầu từ đâu và đi đến đâu? Chúng ta cùng đọc bài ngày hôm nay
Màn trêu đùa thần linh “ối giời ơi” đến từ vua Minos
Để hiểu tại sao mê cung tồn tại, đằng ấy cần hiểu tại sao Minotaur ra đời. Mà để hiểu tại sao Minotaur ra đời, đằng ấy cần hiểu vua Minos đã làm gì để xứng đáng với cái kết quả đó.
Vua Minos là kiểu người tự tin thái quá vào mức độ được thần thánh yêu chiều của mình. Ông muốn chứng minh điều đó với thiên hạ nên cầu xin thần biển Poseidon ban cho một con bò trắng từ lòng đại dương, loại bò đẹp đến mức không có gì trên mặt đất sánh được, như một bằng chứng sống cho thấy ông được các thần ưu ái hơn người thường.
Poseidon chấp thuận. Con bò trắng nổi lên từ biển, đẹp đúng như lời cầu xin, và điều kiện kèm theo rất rõ ràng: sau khi dùng xong mục đích phô trương, vua Minos phải hiến tế con bò để tạ ơn.
Vua Minos nhìn con bò. Nhìn lại bàn thờ hiến tế. Rồi quyết định rằng con bò này đẹp quá, tiếc lắm, thôi thì đem một con bò khác tầm thường hơn ra hiến tế, chắc thần biển bận rộn lắm không để ý đâu.
Poseidon để ý. Poseidon rất để ý. (Theo kiểu dân ta nói thì: Đức Phật đại lượng từ bi, còn thần biển phương Tây thì một ly cũng chấp)
Nhưng thay vì trừng phạt thẳng vào Minos, vị thần biển chọn một hình thức trả thù tinh vi hơn và tàn nhẫn hơn nhiều: nguyền cho hoàng hậu Pasiphae, vợ của Minos, nổi lên một thứ tình cảm không thể kiểm soát và không thể giải thích được với chính con bò trắng đó.
Đằng ấy đang hỏi chấm rất nhiều. Tôi hiểu. Nhưng đây là Poseidon, vị thần mà khi tức lên thì cả đại dương nổi sóng, và ông đang tức giận theo cách sáng tạo nhất có thể.
Pasiphae, trong trạng thái bị lời nguyền điều khiển hoàn toàn, tìm đến Daedalus, gã nghệ nhân thiên tài đang làm việc cho hoàng gia Crete. Bà đặt hàng một thứ mà ngay cả Daedalus, người đã làm qua đủ loại công trình kỳ lạ, cũng phải dừng lại suy nghĩ: một con bò cái bằng gỗ, bọc da bò thật, đủ để đánh lừa con bò trắng của Poseidon.
Daedalus làm. Vì khi hoàng hậu đặt hàng thì không có nghệ nhân nào dám từ chối.
Pasiphae chui vào bên trong. Con bò trắng bị đánh lừa. Và chín tháng sau, hoàng hậu xứ Crete sinh ra Minotaur: đầu bò, thân người, hung hãn đến mức không chuồng trại nào trên mặt đất giam giữ được.
Vua Minos nhìn đứa con không phải của mình, nhìn lại con bò trắng vẫn đang thảnh thơi gặm cỏ trong chuồng hoàng gia, và hiểu rằng việc tiếc một con bò đã có giá đắt hơn ông tưởng rất nhiều. Cái giá nghĩa đen nhất chính là chi phí khổng lồ xây mê cung mà tôi đã nhắc tới đầu bài.
Theseus – anh hùng của Athen
Sau nhiều năm cống nạp và nuôi binh, Athen quyết tâm lấy lại tôn nghiêm của mình. Theseus, hoàng tử Athens, quyết định chấm dứt chuyện đau lòng theo cách trực tiếp nhất có thể: tự mình trà trộn vào nhóm mười bốn người, xuống Crete, và giết Minotaur.
Kế hoạch nghe đơn giản. Thực thi thì không đơn giản chút nào, vì mê cung của vua Minos được thiết kế để không ai đi vào có thể đi ra. Kiến trúc sư Daedalus, người xây mê cung, đã làm việc của mình quá tốt đến mức ngay cả ông ta sau này cũng bị nhốt vào đó.
Nhưng Theseus chưa kịp lo lắng về chuyện đường ra thì một biến số khác xuất hiện: Ariadne.
Công chúa Ariadne, con gái vua Minos, nhìn thấy Theseus vừa đặt chân xuống Crete và bị vẻ đẹp của chàng hớp hồn ngay lập tức. Theseus nhận ra điều đó và không bỏ phí cơ hội. Chàng rót mật vào tai nàng theo đúng công thức kinh điển: anh khỏe lắm, với Minotaur anh chỉ cần đấm một phát là xong, nhưng anh bị mù đường, lạc trong mê cung kiểu gì cũng chết đói mà không cần Minotaur ra tay.
Ariadne sau nhiều đêm vắt tay lên trán để nghĩ về mối tình chớm nở và cách giữ mạng cho tình lang, nàng đã tặng cho Theseus một cuộn chỉ. Nàng cầm một đầu, Theseus cầm đầu kia tiến vào mê cung. Sau khi giết Minotaur xong, chàng chỉ việc lần theo sợi chỉ mà quay ra.
Kế hoạch hoàn hảo. Thực thi hoàn hảo. Minotaur chết. Theseus ra khỏi mê cung nguyên vẹn.
Và Ariadne, trong một khoảnh khắc mà nàng chưa kịp nhận ra, vừa trở thành kẻ giết em ruột của chính mình.
Trưng bày tại: Bảo tàng và Phòng trưng bày Nghệ thuật Birmingham
Theseus – ông tổ của ngành Sở Khanh
Hai người chạy trốn khỏi Crete cùng nhau. Dừng chân ở một hòn đảo hẻo lánh trên đường về Athens.
Và tại đây, Theseus đã thực hiện một màn vắt chanh bỏ vỏ đẹp đẽ đến mức sử sách còn ghi lại đến tận ngày nay: nhận ra Ariadne không còn giá trị lợi dụng nữa, chàng nhổ neo ra đi trong lúc nàng đang ngủ.
Không lời giải thích. Không lời từ biệt. Chỉ là một buổi sáng Ariadne thức dậy, nhìn ra biển, và con tàu đã biến mất ở đường chân trời.
Đằng ấy muốn bào chữa cho Theseus thì cũng có vài dị bản kể rằng thần Dionysus ra lệnh cho chàng rời đi vì thần đã để ý đến Ariadne từ trước. Nhưng kể dù theo dị bản nào thì kết quả vẫn giống nhau: Ariadne một mình trên đảo, khóc một đại dương, và nghĩ đến chuyện không muốn sống tiếp.
Bacchus xuất hiện đúng lúc và cầu hôn theo cách chỉ thần rượu mới làm được
Đúng lúc mọi thứ tệ nhất có thể, Dionysus, hay còn gọi là Bacchus, ông thần rượu nho mà tôi đã kể ở bài đầu tiên của series này, xuất hiện trên hòn đảo đó.
Không rõ ông đến vì hơi men dẫn đường hay vì nhan sắc của Ariadne đã lọt vào mắt xanh của thần từ trước. Sử sách không ghi chi tiết và thành thật mà nói thì với Bacchus, hai lý do đó không nhất thiết phải tách rời nhau.
Bacchus nhìn thấy Ariadne. Bacchus cầu hôn ngay trong phút mốt. Không màn tìm hiểu, không thời gian làm quen, không cần biết nàng có đồng ý không vì ông đã đồng ý thay cho cả hai. Và để chắc chắn Ariadne không thể từ chối cũng không thể bị ai cướp đi thêm một lần nữa, ông ban cho nàng sự bất tử.
Thế là xong. Ariadne, người vừa bị bỏ lại trên đảo hoang sáng nay, đến chiều đã trở thành vợ của một vị thần và được sống mãi mãi.
Theseus về đến Athens, tiếp tục sự nghiệp anh hùng của mình, và về sau cũng bị quả báo theo những cách khác nhau mà tôi sẽ không kể ở đây vì bài này không phải về gã.
Bài học hôm nay:
Để tránh rơi vào trường hợp vừa phải nuôi con Tu hú, vừa tốn tiền tốn đất xây “nhà” cho nó, tôi khuyên chân thành: các đằng ấy đừng trí trá với thần linh. Các ngài biết hết đấy.
Với đằng ấy đang đau buồn vì một thằng tra nam: mối ngon luôn chờ ở phía sau. Ông trời nào có bao giờ đóng hết cửa để đằng ấy bị… bí gió đâu, nhờ!
Leave a Reply